به گزارش کلینیک مالی، کارگران مشمول قانون کار در صورت ازدواج دائم، بر اساس ماده ۷۳ قانون کار، حق استفاده از سه روز مرخصی با دریافت مزد دارند؛ حقی که از مرخصی استحقاقی سالانه جداست و کارفرمایان و واحدهای منابع انسانی باید آن را در ثبت سوابق پرسنلی و برنامه‌ریزی نیروی انسانی لحاظ کنند.
مرخصی ازدواج کارگران چند روز است؟
قانون کار در کنار مرخصی استحقاقی، استعلاجی، بدون حقوق و ساعتی، مرخصی ازدواج را نیز پیش‌بینی کرده است. این مرخصی به مناسبت ازدواج دائم کارگر تعلق می‌گیرد و مدت آن سه روز است.
ماده ۷۳ قانون کار تصریح می‌کند:
کلیه کارگران در موارد ذیل حق برخورداری از سه روز مرخصی با استفاده از مزد را دارند:
الف- ازدواج دائم
ب- فوت همسر، پدر، مادر و فرزندان
بنابراین، سه روز مرخصی ازدواج با حقوق است و میان کارگران زن و مرد در برخورداری از این حق تفاوتی وجود ندارد. این مقرره شامل افرادی می‌شود که تحت پوشش قانون کار هستند.
شرط اصلی استفاده از مرخصی ازدواج
دائمی بودن ازدواج، شرط اساسی بهره‌مندی از مرخصی موضوع ماده ۷۳ است. در این ماده قانونی، مزیت یادشده تنها برای ازدواج دائم در نظر گرفته شده و ازدواج موقت مشمول آن نمی‌شود.
برای شرکت‌ها، ثبت درست نوع مرخصی اهمیت دارد؛ زیرا مرخصی ازدواج نباید در زمره مرخصی‌های استحقاقی کارگر منظور شود. استفاده از این سه روز، میزان مرخصی استحقاقی سالانه را کاهش نمی‌دهد و کارگر پس از استفاده از مرخصی ازدواج، همچنان از سهم مرخصی استحقاقی خود برخوردار است.
مرخصی ازدواج دوم و هماهنگی با کارفرما
ماده ۷۳ قانون کار، برخورداری از مرخصی ازدواج را به ازدواج اول محدود نکرده و صرفاً از «ازدواج دائم» نام برده است. بر این اساس، به نظر می‌رسد فردی که برای بار دوم نیز ازدواج دائم می‌کند، بتواند از سه روز مرخصی ازدواج بهره‌مند شود.
با این حال، برای پیشگیری از اختلاف در محیط کار، بهتر است موضوع پیش از استفاده از مرخصی با کارفرما یا واحد منابع انسانی هماهنگ شود. در صورت بروز اختلاف، کارگر می‌تواند برای رسیدگی به اداره کار مراجعه کند.
نحوه ثبت درخواست در شرکت‌ها
متقاضی بهتر است درخواست خود را در اسرع وقت و به‌صورت کتبی به کارفرما یا واحد منابع انسانی ارائه دهد. اطلاعاتی که می‌تواند در درخواست درج شود عبارت‌اند از:
- نام و نام خانوادگی کارگر
- عنوان شغلی یا واحد محل خدمت
- تاریخ ازدواج
- تاریخ شروع مرخصی مورد درخواست
- مدت مرخصی
- مدارک مورد نیاز شرکت، در صورت وجود
- امضا و تاریخ درخواست
در بسیاری از محیط‌های کاری، واحد منابع انسانی ممکن است برای ثبت مرخصی، تصویر سند ازدواج را نیز درخواست کند. کارگر می‌تواند در متن درخواست خود به ماده ۷۳ قانون کار استناد و تقاضای ثبت سه روز مرخصی همراه با دستمزد در سوابق کاری را مطرح کند.
مقررات مرخصی ازدواج کارکنان دستگاه‌های دولتی
شرایط کارکنان دستگاه‌های دولتی با کارگران مشمول قانون کار یکسان نیست و مقررات استخدامی هر دستگاه می‌تواند میزان مرخصی را تعیین کند. برای نمونه، ماده ۷۴ آیین‌نامه اداری و استخدامی کارکنان غیرهیأت علمی دانشگاه‌های علوم پزشکی، برای ازدواج دائم کارمند، ۷ روز مرخصی اضطراری مقرر کرده است.
این ۷ روز علاوه بر سقف ۳۰ روز مرخصی سالانه است و قابل ذخیره یا بازخرید نیست. همچنین، این آیین‌نامه مرخصی اضطراری را برای ازدواج فرزند کارمند و فوت بستگان درجه یک شامل همسر، فرزند، پدر، مادر، خواهر و برادر نیز پیش‌بینی کرده است.
در مورد کارگران مشمول قانون کار، کارفرما نمی‌تواند در صورت احراز شرایط ماده ۷۳، سه روز مرخصی همراه با دستمزد را از کارگر سلب کند؛ اما اعلام قبلی و ثبت درخواست، از اختلافات بعدی جلوگیری می‌کند.
